رشد اقتصادی ایران در سهماهه نخست سال ۱۴۰۵ به منفی ۱۰.۱ درصد رسید؛ رقمی که بر اساس دادههای مرکز آمار ایران، از کاهش شدید فعالیت اقتصادی در نخستین فصل سال حکایت دارد. کاهش تولید نفت، افت سرمایهگذاری، کاهش صادرات و رشد منفی بخشهای صنعت، معدن، ساختمان و خدمات از عوامل اصلی این افت هستند.
وضعیت تولید ناخالص داخلی
تولید ناخالص داخلی ایران نیز از حدود ۲۴۲۵۵ هزار میلیارد ریال در سهماهه نخست سال ۱۴۰۴ به ۲۱۷۹۵ هزار میلیارد ریال در مدت مشابه امسال کاهش یافته است. به این ترتیب، اندازه اقتصاد در مقایسه با بهار سال گذشته بیش از ۱۰ درصد کوچکتر شده است. کاهش شدید فعالیت در بخش نفت و گاز یکی از مهمترین عوامل ثبت این رشد منفی بوده است.
بیشتر بخوانید: تداوم صادرات تجهیزات برق توسط فدراسیون صادرات انرژی و صنایع وابسته ایران
تحلیل بخشهای مختلف اقتصاد
بر اساس محاسبات مرکز آمار، رشد تولید ناخالص داخلی بدون احتساب نفت منفی ۴.۶ درصد بوده؛ یعنی بخش نفت سهم قابل توجهی در شدت گرفتن افت کلی اقتصاد داشته است. بخش استخراج نفت و گاز طبیعی با رشد منفی ۲۶.۴ درصدی بیشترین کاهش را در میان گروههای اقتصادی ثبت کرده است.
در گروه صنایع و معادن نیز رشد با احتساب نفت منفی ۱۴.۷ درصد و بدون نفت منفی ۵.۲ درصد بوده است. در زیرگروههای این بخش، رشد نفت و گاز منفی ۲۶.۴ درصد، معدن منفی ۱.۹ درصد، صنعت منفی ۲.۵ درصد، توزیع گاز طبیعی منفی ۲۱.۳ درصد، تامین آب و برق منفی ۵.۴ درصد و ساختمان منفی ۶.۴ درصد گزارش شده است.
کشاورزی تنها بخش اصلی اقتصاد ایران بوده که در بهار امسال رشد مثبت داشته است. رشد این بخش در سهماهه نخست سال ۲.۳ درصد اعلام شده است. در مقابل، گروه صنایع و معادن با رشد منفی ۱۴.۷ درصد و خدمات با رشد منفی ۴.۸ درصد مواجه شدهاند.
تشکیل سرمایه ثابت ناخالص داخلی نیز در بهار امسال با تشدید رشد منفی همراه بوده است. این شاخص که تصویری از روند سرمایهگذاری و ظرفیت تولیدی اقتصاد ارائه میکند، در سالهای اخیر نیز عمدتا با رشد منفی مواجه بوده و در بهار ۱۴۰۵ به منفی ۸.۴ درصد رسیده است.
همزمان، صادرات کالا و خدمات نیز کاهش قابل توجهی داشته است. رشد صادرات در بهار امسال منفی ۳۵.۷ درصد اعلام شده، در حالی که این رقم در بهار ۱۴۰۴ منفی ۸.۸ درصد بود. بر اساس این آمار، صادرات کشور در فاصله بهار ۱۴۰۳ تا بهار ۱۴۰۵ حدود ۴۵ درصد کاهش یافته است.
مجموع این دادهها نشان میدهد اقتصاد ایران در نخستین فصل سال ۱۴۰۵ همزمان با کاهش شدید تولید نفت، افت سرمایهگذاری، کاهش صادرات و انقباض در بخشهای مختلف تولید و خدمات، با یکی از شدیدترین دورههای کاهش فعالیت اقتصادی خود مواجه شده است.
بیشتر بخوانید: دیدار ترامپ و شی و بررسی تحریمهای انرژی علیه ایران · افزایش درخواستها برای ممنوعیت صادرات دیزل توسط مایک راجرز




