تنگه هرمز، به عنوان یک گلوگاه حیاتی انرژی جهانی، به طور مداوم تحت تأثیر تحولات سیاسی و نظامی قرار دارد. این تنگه که بین خلیج فارس و دریای عمان واقع شده، حدود ۲۰ درصد از تجارت دریایی نفت جهان از جمله نفت خام و محصولات تصفیه‌شده را به خود اختصاص می‌دهد. در پی آغاز منازعه بین ایالات متحده و ایران در تاریخ ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، تنگه هرمز به یکی از نقاط کانونی رسانه‌ها تبدیل شد و ایران به سرعت کنترل این مسیر را به دست گرفت.
تأثیر تحریم‌ها بر صادرات نفت
در مراحل ابتدایی این درگیری، ایران توانست به طور مؤثری تنگه هرمز را بسته و ترافیک دریایی را بیش از ۹۵ درصد کاهش دهد. این وضعیت باعث توقف صادرات نفت از کشورهای عربی نظیر عربستان سعودی، عراق، کویت و قطر شد، در حالی که صادرات نفت ایران نسبت به قبل از درگیری تقریباً ثابت ماند. به عنوان مثال، صادرات عربستان سعودی از ۷.۳۵ میلیون بشکه در روز به ۴.۵۷ میلیون بشکه کاهش یافت، در حالی که صادرات عراق با کاهشی ۸۲ درصدی مواجه شد.
بیشتر بخوانید: ادعای آمریکا درباره باز بودن تنگه هرمز با چالش‌های جدی مواجه است
تغییرات بعد از توافق‌های موقت
پس از امضای یک توافق موقت بین ایالات متحده و ایران در ۱۷ ژوئن ۲۰۲۶ که مقرر می‌داشت آتش‌بس ۶۰ روزه برقرار شود، جریان صادرات به طور موقت بهبود یافت. اما این توافق با شدت گرفتن درگیری‌ها در ماه جولای از بین رفت. در ۱۴ ژوئیه، ایالات متحده مجدداً محاصره دریایی بر ایران را برقرار کرد که همچنان ادامه دارد. از سوی دیگر، با ورود حوثی‌ها به این معرکه و اعلام محاصره دریایی بر عربستان، صادرات نفت از بندر ینبع نیز با مشکلاتی مواجه شد.
در حال حاضر، ایران که همچنان ادعای کنترل بر تنگه هرمز را دارد، در واقع به دلیل چالش‌های ناشی از تحریم‌ها و حملات به نفتکش‌ها، قادر به صادرات نفت خود نیست. این در تضاد با شرایط ابتدایی درگیری است که در آن ایران در موقعیت قوی‌تری قرار داشت. در حالی که صادرات نفت خام خاورمیانه به سطح پیش از جنگ نزدیک شده است، جریان محصولات تصفیه‌شده هنوز به اندازه کافی بهبود نیافته است.
بیشتر بخوانید: چین اولین فصل خدمات منظم حمل و نقل کانتینری در مسیر دریای شمال را به پایان رساند · رشد ۴۳۰ میلیون دلاری تجارت ایران و قزاقستان در سال ۲۰۲۵
