کاهش دسترسی چین به نفت ایران می‌تواند هزینه‌های تولید در صنعت پتروشیمی این کشور را به طور قابل توجهی افزایش دهد. بر اساس تحلیل‌های موجود، حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد نفت مورد نیاز چین از ایران تامین می‌شد و این محموله‌ها به دلیل شرایط تحریمی با تخفیف در اختیار خریداران چینی قرار می‌گرفتند.
تاثیر تحریم‌ها بر هزینه خوراک پتروشیمی
محمدرضا شیری، تحلیلگر ارشد صنعت گاز و پتروشیمی، با اشاره به اینکه نفت خام باید در پالایشگاه‌ها فرآورش شود تا به خوراک پتروشیمی تبدیل گردد، توضیح داد که ارتباط میان واردات نفت خام و تولید محصولات پتروشیمی به ساختار پالایش و نوع خوراک مصرفی هر مجتمع بستگی دارد. در این شرایط، محدودیت در دسترسی به نفت ایران می‌تواند به کاهش مزیت قیمتی برای خریداران چینی منجر شود.
بیشتر بخوانید: وزارت نفت روزانه ۱۷ میلیون مترمکعب گاز مشعل را جمع‌آوری کرد
پیامدهای اقتصادی کمبود خوراک
کاهش عرضه یک ماده اولیه، نخست فشار بر قیمت آن را افزایش می‌دهد و در صورت تداوم محدودیت‌ها، دسترسی به آن نیز دشوارتر می‌شود. این سازوکار در بازار محصولات پتروشیمی نیز قابل مشاهده است. با کاهش دسترسی تولیدکنندگان چینی به منابع ارزان‌قیمت انرژی، هزینه تولید محصولات پایه پتروشیمی افزایش خواهد یافت و این فشار به قیمت فروش آنها منتقل می‌شود.
این شرایط می‌تواند بر پالایشگاه‌های مستقل چین که بیشتر در استان شاندونگ مستقر هستند، تأثیر منفی بگذارد. این واحدها به دلیل منابع مالی محدود، آسیب‌پذیری بیشتری نسبت به افزایش هزینه خرید نفت دارند. همچنین، پالایشگاه‌های چین برای استفاده از نفت ایران طراحی نشده‌اند و ممکن است به نفت کشورهای دیگر روی آورند، اما نفت جایگزین ممکن است گران‌تر باشد و هزینه بیشتری برای آنها به همراه داشته باشد.
کاهش دسترسی به نفت ایران ممکن است به افزایش تقاضا برای نفت روسیه نیز منجر شود. در سپتامبر ۲۰۲۶، قیمت پیشنهادی نفت ESPO روسیه برای تحویل به استان شاندونگ به شدت افزایش یافت. این افزایش قیمت، بخشی به دلیل کاهش صادرات نفت ایران و بخشی دیگر به دلیل محدودیت عرضه نفت روسیه بود.
در نهایت، کاهش فعالیت پالایشگاه‌ها می‌تواند بر صنعت پتروشیمی چین تأثیر بگذارد، زیرا بخشی از مواد اولیه این صنعت از فرآورش نفت خام به دست می‌آید. بنابراین، کاهش عرضه نفتا یا افزایش قیمت آن می‌تواند هزینه تولید برخی مجتمع‌های پتروشیمی را افزایش دهد.
بیشتر بخوانید: نفتکش‌های ایران موفق به عبور از محاصره دریایی آمریکا شدند · بنگلادش با بحران گاز و هزینه ۲ میلیارد دلاری مواجه است
