مرکز امنیت دریایی عمان قوانین جدیدی را برای عبور و حضور کشتیها در آبهای سرزمینی این کشور وضع کرده است. این دستورالعملها بر اساس یک فرمان سلطنتی (۳۰/۲۰۲۶) صادر شدهاند که در ابتدای سال جاری و قبل از آغاز جنگ منتشر شده بود. این مقررات با تفسیر وزارت حمل و نقل، ارتباطات و فناوری اطلاعات عمان مرتبط است، که مسئولیت نظارت بر امور دریایی در این کشور را بر عهده دارد و به تعهد خود به کنوانسیون سازمان ملل در مورد حقوق دریاها معروف است.
جزئیات قوانین جدید
دستورالعملهای جدید شامل کشتیهای جنگی و کشتیهای با اهداف نظامی نمیشود و تنها بر کشتیهایی که از آبهای سرزمینی عمان عبور میکنند یا قصد لنگر انداختن در این آبها را دارند، اعمال میشود. کشتیهای با پرچم خارجی موظفند حداقل سه روز قبل از ورود، درخواست مجوز ناوبری را از طریق یک عامل کشتیرانی ارائه دهند. صدور مجوزها تنها در صورتی انجام میشود که کشتیها دارای ثبت قانونی پرچم و گواهی بیمه معتبر، از جمله بیمه حفاظت و جبران خسارت (P&I) باشند.
بیشتر بخوانید: فرهاد شهرکی: ناترازی برق ایران فقط به استخراج رمزارز مربوط نیست
الزامات جدید برای کشتیها
پس از صدور مجوزها، کشتیها باید مجموعهای از الزامات جدید را رعایت کنند:
- فقط پس از کسب تأیید رسمی، وارد مناطق حفاظتشده یا محدود شوند.
- سلاحها و مهمات را اعلام کرده و مجوزهای لازم را دریافت کنند.
- از عکاسی از املاک عمومی و خصوصی خودداری کنند.
- عملکرد مداوم AIS (سیستم شناسایی خودکار) را در آبهای سرزمینی عمان حفظ کنند.
اجرای این مقررات برای گارد ساحلی عمان چالش بزرگی خواهد بود، با توجه به حجم ترافیک و این که این مقررات به کشتیهایی که از آبهای سرزمینی عمان عبور میکنند، اعمال میشود. بسیاری از این کشتیها ممکن است قبل از اینکه اقدام اجرایی انجام شود، وارد و خارج از آبهای عمان شوند.
مشخص نیست که چه حادثه خاصی باعث شده مرکز امنیت دریایی عمان این سختگیری را در اجرای قوانین، که ابتدا در فرمان سلطنتی ۳۰/۲۰۲۶ ذکر شده، به اجرا درآورد. اما احتمالاً این اقدام ناشی از انباشت حوادثی است که مرکز امنیت دریایی عمان را به این تصمیم واداشته است. این حوادث ممکن است شامل:
- عملیات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران با قایقهای بدون علامت در آبهای سرزمینی عمان که اقدام به شناسایی، مینگذاری و حمله به کشتیهای در حال عبور کردهاند.
- عملیات کشتیهای تانکر شاتل از طریق تنگه هرمز که معمولاً در آبهای سرزمینی باقی میمانند، اما تحت حملههای مکرر سپاه پاسداران قرار دارند.
- استفاده پنهانی از کشتیهای غیرنظامی برای انجام عملیاتهای نظامی، به ویژه برای فراهم کردن حفاظت در برابر حملات سپاه پاسداران.
- افزایش استفاده از آبهای عمان توسط تانکرهای نا مشخص با ثبت پرچم نامعتبر یا تقلبی و فاقد بیمه P&I معتبر.
با انتشار این رژیم جدید توسط مرکز امنیت دریایی، باید دید که چگونه این سیستم در عمل اجرایی خواهد شد و چه پیامدهایی به دنبال خواهد داشت. اما این رژیم نشاندهنده تشدید قابل توجه کنترلها و تأکید بر حقوق حاکمیتی عمان است. بازگرداندن نظم به وضعیتی که در حال حاضر به نوعی بینظمی تبدیل شده، با وجود خطرات قابل توجه نظامی از سوی سپاه پاسداران و خطرات ناوبری ایجاد شده به دلیل عدم استفاده از کانالهای مشخص در مرکز تنگه، چالش بزرگی خواهد بود.
بیشتر بخوانید: افزایش ۵۰ درصدی حجم تجارت ایران در دریای خزر به روسیه · محموله نفتکش در مسیر جدید به چین با تاریخ ۲۰۲۳




