محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، شروط جمهوری اسلامی برای توقف جنگ با آمریکا و آغاز مذاکرات را در روز شنبه، ۲۸ شهریور ۱۴۰۰، اعلام کرد. به گفتهٔ او، این شروط بهطور غیرمستقیم از طریق قطر به واشینگتن منتقل شده و تهران منتظر پاسخ رئیسجمهور ایالات متحده است.
شروط اصلی ایران
رضایی در مصاحبهای با شبکه الجزیره، هفت شرط را عنوان کرد اما بر سه شرط اصلی تأکید داشت. این شروط شامل پایان دادن به جنگ در تمامی جبههها، آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران و پایان دادن به محاصرهٔ دریایی جزایر ایران است. همچنین «توقف دخالت آمریکا در امور داخلی ایران» نیز از دیگر شروط مطرحشده از سوی تهران به شمار میرود.
بیشتر بخوانید: اعتراض ایران به عضویت آمریکا در شورای حکام انرژی اتمی
پیامدهای شروط ایران
شروط اعلامشده توسط رضایی در پی تنشهای اخیر میان ایران و آمریکا مطرح شده است. این شرایط در پی فروپاشی تفاهمنامهٔ اسلامآباد که در خردادماه امسال میان دو کشور امضا شد، بهوجود آمده است. این تفاهمنامه پس از حملات متقابل سپاه به نفتکشها و واکنشهای نظامی آمریکا بهطور کلی از بین رفت. در این شرایط، رئیس مجلس ایران، محمدباقر قالیباف، نیز بر لزوم محقق شدن این شروط تأکید کرد و گفت: «تنگه هرمز تا زمانی که شروط ما محقق نشود، باز نخواهد شد.»
قالیباف در نطق پیش از دستور خود در روز یکشنبه، ۲۹ شهریورماه، تصریح کرد که «انتقال پیامها و تبیین شروط ما از طریق میانجیها با صراحت به طرف مقابل انجام شده» و تأکید کرد که تا زمانی که حقوق ملت ایران به رسمیت شناخته نشود، هیچ روزنهای برای مذاکرات وجود نخواهد داشت.
همزمان با این تحولات، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، نیز عنوان کرد که اگر ایالات متحده به تفاهمنامهٔ اسلامآباد بازگردد، تهران نیز حاضر است تعهدات خود را از سر بگیرد. این در حالی است که درگیریهای نظامی میان ایران و آمریکا در روزهای اخیر بهوضوح ادامه داشته و ارتش آمریکا اعلام کرده که در ماههای اخیر بیش از یک میلیارد بشکه نفت از کشورهای خلیج فارس منتقل کرده است.
وضعیت بازار نفت
با توجه به تنشهای اخیر، قیمت نفت به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسیده است. در این شرایط، کارشناسان بر این باورند که تداوم تنشها و عدم توافق ممکن است عواقب جدی برای بازار نفت و امنیت انرژی منطقه به همراه داشته باشد. همچنین، درگیریهای میان عربستان سعودی و حوثیهای مورد حمایت ایران در یمن نیز به تشدید این وضعیت کمک کرده است.
دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران همچنین در بخشی از مصاحبه خود به تهدید خروج از معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای (انپیتی) اشاره کرد و گفت که اقدامات آمریکا و اسرائیل به ایران اجازه میدهد از این معاهده خارج شود. اما او تأکید کرد که تاکنون تصمیمی برای خروج از این معاهده نگرفتهاند و این موضوع به رفتار واشینگتن بستگی دارد.
بیشتر بخوانید: نخستین ناو هواپیمابر اندونزی به نام جوزپه گاریبالدی وارد جاوا شد · کاهش شدید بارگیری نفت ایران به ۲۵۵ هزار بشکه در روز
