روسیه با گشایش و بهرهبرداری از «مسیر دریایی شمال» (NSR) بهدلیل کاهش یخهای قطبی، دالانی امن برای انتقال نفت و گاز طبیعی مایع (LNG) ایجاد کرده است. این مسیر تحت کنترل کامل مسکو قرار دارد و ریسک توقیف محمولهها و حملات پهپادی به پایانههای نفتی را بهشدت کاهش میدهد.
همسو با طرحهای توسعه ای
این اقدام کاملاً با طرح ولادیمیر پوتین برای توسعه «دالان حملونقل فرا-قطبی» (Trans-Arctic Transport Corridor) همسو است که هدف آن پیوند مناطق بالتیک، قطب شمال و خاور دور روسیه است. اهمیت این مسیر با امتداد خطوط لوله از منطقه «ولخوف» (در نزدیکی سنپترزبورگ) به سمت «مورمانسک» دوچندان خواهد شد.
بیشتر بخوانید: منصور شکرالهی: افزایش ظرفیت پالایشی کشور به تأمین امنیت انرژی کمک میکند
هماکنون علاوه بر پایانه منطقه «واراندی» (Varandey)، پایانه «سور بای» (Sever Bay) در دهانه رودخانه «ینیسی» نیز ماه گذشته افتتاح شد تا صادرات میادین «آرکتیک ۲» و «وستوک» را از طریق خط لولهای ۵۰۰ مایلی در توندرا پوشش دهد.
چالشهای تحریم و ناوگان سایه
نخستین نفتکش ویژه حمل LNG از کلاس Arc۷ با نام «الکسی کوسیگین» (IMO ۹۹۰۴۵۴۶) نخستین سفر خود به «سور بای» را در دسامبر ۲۰۲۵ (آذر - دی ۱۴۰۴ شمسی) انجام خواهد داد و کشتی همرده آن «پیتر استولیپین» (IMO ۹۹۰۴۶۷۵) نیز بهزودی عملیاتی میشود. با این حال، از آنجا که این شناورها و نفتکشهای تغذیهکننده مانند «آکادمیک گوبنیک» (IMO ۹۸۴۲۱۹۰) همگی تحت تحریم قرار دارند، امنیت این مسیر تنها تا پایان دالان قطبی برقرار است.
نفتکشهای «ناوگان سایه» پس از خروج از مسیر شمالی بهمنظور پنهانسازی مبدأ محمولهها هنگام تحویل به مشتریان آسیا و چین، ناچار به استفاده از روشهای دور زدن تحریمها و عملیات انتقال کشتیبهکشتی (STS) هستند. شناورهایی که از پریمورسک حرکت کرده یا در مورمانسک عملیات میانی انجام میدهند، پیشتر از خلیج محافظتشده «ناخودکا» (در نزدیکی پایگاه دریایی فوکینو) استفاده میکردند.
با این حال، دادههای موسسه اطلاعاتی SynMax نشان میدهد مسکو تاکتیکهای خود را تغییر داده است؛ بهطوری که ۴ نفتکش تحریمشده «ناوگان سیاه» در حال انجام عملیات حساس STS در ۶۵ مایلی شرق «چونگین» در کره شمالی و در آبهای آزاد دریای ژاپن مشاهده شدهاند. نفتکش میرابل (با پرچم عمان - IMO ۹۵۱۱۵۲۱) در حال انتقال نفت به لومین (با پرچم سیرالئون - IMO ۹۳۳۰۵۹۹) و نفتکش جاگر (با پرچم روسیه - IMO ۹۳۵۴۳۰۱) در حال انتقال نفت به ناویستار (با پرچم کامرون - IMO ۹۲۹۶۸۱۰) بودند.
بیشتر بخوانید: افزایش ۱۱ درصدی مصرف CNG در پی افزایش قیمت بنزین به ۱۰ هزار تومان · CMA CGM به دلیل آتشسوزی در محموله، وضعیت عمومی را اعلام کرد
