اتحادیه اروپا روز سه‌شنبه استراتژی جدیدی را برای تقویت امنیت دریایی و گسترش ظرفیت یخ‌شکن‌ها در قطب شمال معرفی کرد. این استراتژی که نخستین به‌روزرسانی عمده از سال ۲۰۲۱ به شمار می‌رود، به دنبال حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی و بهبود نظارت بر این منطقه است که به دلیل ذوب یخ‌ها، دسترسی به مسیرهای دریایی جدید و رقابت‌های ژئوپولیتیکی در حال تغییر است.
تمرکز بر امنیت دریایی و زیرساخت‌ها
در مرکز این برنامه، پیشنهاد ایجاد یک هاب امنیت دریایی قرار دارد که به منظور بهبود نظارت و اشتراک‌گذاری اطلاعات در قطب شمال طراحی شده است. این هاب شامل نظارت و حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی زیرآب خواهد بود. رئیس کمیسیون اروپا، اورزولا فن در لاین، در نشست روز سه‌شنبه در استراسبورگ، به افزایش حضور نظامی روسیه در قطب شمال و فشارهای فزاینده بر امنیت منطقه اشاره کرد و گفت: «این منطقه جایی است که صفحات تکتونیک ژئوپولیتیک با هم برخورد می‌کنند.»
بیشتر بخوانید: ناو فرانسوی پهپاد تهدیدکننده کشتی CMA CGM را در دریای سرخ سرنگون کرد
رقابت‌های جهانی در قطب شمال
استراتژی جدید در حالی ارائه شده که کشورهایی نظیر روسیه، چین و ایالات متحده به دنبال افزایش نفوذ خود در قطب شمال هستند. با کاهش یخ‌های دریایی، دسترسی به مسیرهای دریایی و منابع طبیعی این منطقه به طرز چشمگیری تغییر کرده است. اتحادیه اروپا همچنین برنامه دارد تا همکاری با کشورهای عضو و شرکای قطب شمال را برای ایجاد هاب امنیت دریایی تقویت کند.
این هاب به عنوان یک عنصر اولیه، به مقامات کمک خواهد کرد تا کابل‌های زیرآب را در سراسر اقیانوس اطلس شمالی و قطب شمال نظارت، محافظت و تعمیر کنند. اتحادیه اروپا همچنین قصد دارد استفاده از نظارت ماهواره‌ای و اشتراک‌گذاری داده‌ها را گسترش دهد و یک پروژه آزمایشی نظارت بر قطب شمال تا سال ۲۰۲۷ را به منظور بهبود آگاهی دریایی آغاز کند.
این تلاش‌ها نشان‌دهنده‌ای شناخت فزاینده‌ای است که فعالیت در قطب شمال به ناوگان‌ها و زیرساخت‌های خاصی نیاز دارد، حتی با کاهش یخ‌ها. علاوه بر امنیت، این استراتژی خواستار بهبود یکپارچگی بنادر اروپایی، اتصالات ریلی، ترمینال‌های انرژی و زیرساخت‌های دیجیتال در شبکه‌های تجاری جدید در قطب شمال است.
اتحادیه اروپا همچنین می‌خواهد از طریق کابل‌های زیرآب پان‌آرکتیک، ارتباطات را تقویت کند که گرینلند را به‌طور مستقیم به اروپا متصل می‌کند و با احتمال گسترش به کانادا و ژاپن همراه است. ارتباطات ماهواره‌ای امن نیز تحت برنامه IRIS² اتحادیه اروپا مورد حمایت قرار خواهد گرفت. علاوه بر این، یک ابتکار جدید نظارت بر اقیانوس به نام OceanEye به بهبود اشتراک‌گذاری داده‌ها، ایمنی دریایی و مشاهدات اقلیمی کمک خواهد کرد.
استراتژی جدید در حالی ارائه شده که حمل و نقل دریایی در قطب شمال به دلیل تغییرات اقلیمی و رقابت‌های جهانی، به یک موضوع مورد توجه برای دولت‌ها و اپراتورهای تجاری تبدیل شده است. روسیه در حال سرمایه‌گذاری سنگینی در توسعه مسیر دریایی شمالی خود در امتداد سواحل قطب شمال است و چین نیز علاقه‌مندی خود را به حمل و نقل و زیرساخت‌های قطبی افزایش داده است.
برای اروپا، قطب شمال همزمان یک فرصت اقتصادی و یک چالش امنیتی به شمار می‌رود. مسیرهای جدید حمل و نقل می‌توانند فرصت‌هایی برای بنادر، تأمین‌کنندگان خدمات لجستیکی و سازندگان کشتی ایجاد کنند، اما عملیات در قطب شمال همچنان به دلیل شرایط یخی، زیرساخت‌های محدود، خطرات زیست‌محیطی و قابلیت‌های پاسخ به بحران محدود است.
کمیسیون تأکید کرد که رویکرد آن بر همکاری با شرکای قطب شمال، از جمله نروژ، ایسلند، کانادا، بریتانیا و ایالات متحده تمرکز دارد و نقشی مکمل برای ناتو در امنیت منطقه به شمار می‌رود. این استراتژی همچنین بر تغییرات اقلیمی تأکید دارد، به‌طوری‌که طبق گزارش کمیسیون، قطب شمال تقریباً چهار برابر سریع‌تر از میانگین جهانی گرم می‌شود که تبعاتی برای یخ‌های دریایی، اکوسیستم‌ها و جوامع ساحلی به همراه دارد.
اتحادیه اروپا مخالفت خود را با توسعه هیدروکربن‌ها که تهدیدی برای اکوسیستم‌های قطب شمال محسوب می‌شود، دوباره تأکید کرده است، هرچند که استراتژی جدید، تعهد قبلی برای دنبال کردن ممنوعیت قانونی بین‌المللی در زمینه توسعه نفت و گاز جدید در قطب شمال را حذف کرده است. در کنار امنیت و توسعه اقتصادی، این برنامه شامل تحقیقات قطبی گسترش‌یافته، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های منطقه‌ای و مشارکت بیشتر جوامع قطبی و مردم بومی است.
بیشتر بخوانید: Ocean Network Express بر روش برنامه‌ریزی جدید دریایی تأکید دارد · تعداد بالای حملات به ناوگان تجاری در تنگه هرمز باعث مشکلات گزارش‌دهی برای UKMTO شد
