عربستان سعودی، بزرگترین صادرکننده نفت جهان و یکی از مجهزترین ارتشهای منطقه، با تحولات سال ۲۰۲۶ در جنگ یمن، به طور جدی در معرض تهدیدات جدید قرار گرفته است. حملات موشکی و پهپادی انصارالله به شهرهای جنوبی عربستان، از خمیس مشیط و ابها تا جازان، نهتنها دهها غیرنظامی را مجروح کرده، بلکه تأسیسات نفتی آرامکو را به آتش کشیده و عملیات پالایشگاههای حیاتی را موقتاً متوقف کرده است.
تغییر راهبرد انصارالله و تأثیر آن بر موقعیت عربستان
انصارالله در سالهای اخیر راهبرد خود را از یک جنگ فرسایشی در درون یمن به یک کارزار منطقهای تغییر داده است. در سپتامبر ۲۰۲۶، این گروه بندر راهبردی موخا را در ساحل دریای سرخ تصرف کرده و به جزایر راهبردی حنیش پیشروی کرده و کنترل خود را بر تنگه بابالمندب استوار ساخت. این تنگه به عنوان یک مسیر حیاتی برای تجارت جهانی و صادرات انرژی خلیج فارس، به اهرمی در دست انصارالله تبدیل شده است.
بیشتر بخوانید: وزارت آموزشوپرورش بر بازگشایی حضوری مدارس در مهرماه تأکید کرد
عربستان سعودی با بسته شدن تنگه هرمز به سبب جنگ و کاهش شدید صادرات نفت از این مسیر، ناچار شده نفت خود را از طریق خط لوله شرق-غرب به بندر ینبع در دریای سرخ منتقل کند. اما این مسیر جایگزین نیز اکنون در تیررس انصارالله قرار دارد و به این ترتیب، عربستان دو گلوگاه حیاتی انرژی خود را به طور همزمان تحت فشار قرار داده است.
چالشهای نظامی و اقتصادی عربستان
تحلیلگران نظامی بر این نکته تأکید دارند که عربستان سعودی برتری نظامی گستردهای دارد، اما تجربه جنگ یمن نشان داده که این معادله در برابر بازیگران نامتقارن به سادگی کار نمیکند. انصارالله توانسته است با استفاده از موشکهای بالستیک، پهپادهای انتحاری و مینهای دریایی، ریسکی برای کشتیرانی تجاری ایجاد کند که میتواند هزینههای حملونقل را به طور تصاعدی افزایش دهد.
عربستان پس از یک دهه جنگ در یمن، اکنون با دوراهی دشواری روبهروست: ادامه خویشتنداری میتواند خطر تبدیل شدن به "هدفی دائمی" را افزایش دهد و تشدید واکنش ممکن است این کشور را به ورطه جنگی بکشاند که هزینههای سیاسی و اقتصادی آن با برنامههای توسعهای ولیعهد در تضاد است.
علاوه بر این، آسیبپذیری عربستان تنها در بعد نظامی نیست، بلکه فروپاشی معماری اتحادهای منطقهای و شکافهای درونی در جبهه متحدان ریاض نیز بر این وضعیت تأثیر گذاشته است. عربستان اکنون در موقعیتی قرار دارد که باید با تنهایی راهبردی خود مقابله کند، به طوری که متحدان سنتیاش یا توان یا تمایل کافی برای ورود مستقیم به مناقشه را ندارند.
در نهایت، انصارالله با هدف فشار تدریجی و فرسایشی بر عربستان، به ایجاد شرایطی پرداخته که میتواند هزینههای مقابله با تهدیدات را به طرز قابلتوجهی افزایش دهد. این وضعیت، چالشهای زیادی را برای عربستان به وجود آورده و نشاندهنده تغییرات عمیق در معادلات امنیتی و اقتصادی منطقه است.
بیشتر بخوانید: تحلیل رویکرد فشار حداکثری در سیاست ایران · عربستان سعودی: بسته شدن خط لوله نفت به خاطر پهپادهای عراقی!
