لغو قرارداد بلندمدت فروش نفت میان ایران و هفت پالایشگاه چینی موضوعی است که به بررسی‌های بیشتری نیاز دارد. احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، در پاسخ به پرسشی درباره تأثیر این لغو بر روابط ایران و چین، اظهار داشت که این موضوع در جلسه کمیسیون انرژی مجلس مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
بررسی علل لغو قرارداد
بخشایش اردستانی اشاره کرد که باید مشخص شود چرا وزارت نفت قرارداد خود را با این هفت پالایشگاه فسخ کرده است. او به دو احتمال اشاره کرد: یکی اینکه آیا این پالایشگاه‌ها نفت خام دریافت کرده و پول آن را پرداخت نکرده‌اند و دیگر اینکه آیا تحریم‌ها مانع از انجام پرداخت‌ها به ایران شده است. این نماینده مجلس تصریح کرد که در صورت پرداخت واقعی پول و انجام تعهدات از سوی شرکت‌های چینی، ابعاد موضوع متفاوت خواهد بود و باید به‌دقت مورد بررسی قرار گیرد.
بیشتر بخوانید: آتش‌سوزی در موتورخانه نفتکش در تنگه هرمز گزارش شد
تأکید بر منافع ملی در روابط با چین
بخشایش با تأکید بر اهمیت تنظیم روابط ایران با چین بر مبنای منافع ملی، گفت: «باید رابطه‌مان را بر مبنای منافع ملی تنظیم کنیم.» وی افزود که این به معنای آن نیست که رابطه راهبردی ایران با چین به خطر بیفتد. او همچنین به قرارداد ۲۵ ساله ایران و چین اشاره کرد که در آن تعهد داریم نفت خود را به چین بفروشیم و چین یکی از مشتریان اصلی نفت ایران باشد.
این نماینده مجلس به برخی ملاحظات چین در روابط خارجی خود نیز اشاره کرد و گفت: «گاهی اوقات ملاحظات امنیتی و مصالح ملی چین در ارتباط با کشورهای عربی باعث می‌شود که این کشور اقداماتی انجام دهد که مورد مطلوب مردم ما نیست.»
بخشایش همچنین به سیاست شرق‌گرایی دولت اشاره کرد و گفت که این سیاست در زمان ریاست‌جمهوری شهید رئیسی به‌ویژه با امضای قرارداد ۲۰ ساله با روسیه و قرارداد ۲۵ ساله با چین توسعه یافته است. او افزود: «این قراردادها فارغ از مباحث نظامی است و باید به‌طور جدی مورد توجه قرار گیرد.»
تأثیر تغییرات مدیریتی بر قراردادها
این نماینده مجلس همچنین به ادعای حضور نیروهای نزدیک به بیژن زنگنه در وزارت نفت و ارتباط آن با لغو قراردادهای نفتی با چین اشاره کرد. او گفت: «آقای پاک‌نژاد، وزیر مستعفی نفت، دانشجو و شاگرد آقای زنگنه بوده است. این موضوع می‌تواند بر روابط بین ایران و چین تأثیر بگذارد.»
بخشایش در ادامه به تغییرات تیم مدیریتی وزارت نفت اشاره کرد و گفت: «تیمی که به تازگی به کار آمده، ممکن است تمایل بیشتری به همکاری با غرب داشته باشد، همان‌طور که تیم آقای روحانی نیز تمایل به همکاری با غرب داشتند.» او نقطه عطفی را در تاریخ روابط ایران و چین بیان کرد و گفت که چینی‌ها متوجه شده‌اند که هر وقت دولت لیبرالی در ایران روی کار می‌آید، تمایل به همکاری با غرب بیشتر می‌شود.
در نهایت، بخشایش به این نکته اشاره کرد که بررسی دقیق تغییرات مدیریتی و تأثیر آن بر منافع ملی ضروری است و باید به‌دقت مورد توجه قرار گیرد.
بیشتر بخوانید: عبور چهار کشتی ال‌ان‌جی قطری از تنگه هرمز در اکتبر ۲۰۲۳ · صادرات نفت خام خاورمیانه به سطح پیش از جنگ رسید
