گاز ایران تا ۳ مهر ۱۴۰۵ نقش مهمی در تأمین انرژی ارمنستان دارد. با توقف انتقال گاز روسیه از ۱۵ تا ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ به دلیل تعمیرات برنامهریزیشده در خط لوله قفقاز شمالی ـ ماورای قفقاز، مصرفکنندگان ارمنی به ذخایر داخلی و حجمهای اضافی گاز واردشده از ایران متکی شدهاند.
پیشینه تأمین گاز ارمنستان
ارمنستان بهطور عمده نیاز خود به گاز طبیعی را از خارج تأمین میکند. در سال ۲۰۲۵، مجموع واردات گاز این کشور حدود ۲ میلیارد و ۷۰۵ میلیون مترمکعب بود که از این مقدار، ۲ میلیارد و ۲۲۹ میلیون مترمکعب از روسیه و ۴۷۵ میلیون و ۸۰۰ هزار مترمکعب از ایران تأمین شد. در این ساختار، توقف موقت مسیر روسیه اهمیت مسیر جنوبی و توان ایران برای تأمین بخشی از نیاز ارمنستان را بیشتر میکند.
بیشتر بخوانید: رشد درآمدهای دریایی به بالاترین سطح تاریخی با تأثیر تحریمها
مدل همکاری انرژی ایران و ارمنستان
همکاری انرژی تهران و ایروان سالهاست که بهصورت یک سازوکار مشخص برای مبادله گاز و برق برقرار است. در این مدل، ایران گاز طبیعی را به ارمنستان تحویل میدهد و این کشور از گاز دریافتی برای تولید برق استفاده کرده و بخشی از برق تولیدشده را به ایران صادر میکند. نسبت مبادله در این سازوکار یک مترمکعب گاز در برابر سه کیلووات ساعت برق تعیین شده است.
در سال ۲۰۲۳، این قرارداد برای ادامه همکاری و افزایش حجم مبادلات تا سال ۲۰۳۰ تمدید شد و امکان افزایش صادرات گاز ایران و صادرات برق ارمنستان نیز در نظر گرفته شد. به این ترتیب، افزایش صادرات گاز ایران به ارمنستان تنها به نیاز ناشی از تعمیرات خط روسیه محدود نیست و بهعنوان بخشی از روابط اقتصادی میان دو کشور در نظر گرفته میشود.
تکمیل خط سوم انتقال برق میان دو کشور و ظرفیتهای موجود برای افزایش صادرات نیز از جمله پروژههایی است که در سالهای اخیر دنبال شده است. نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان، نیز تأکید کرده است که سیاست کشور برای متنوعسازی منابع گاز ادامه خواهد داشت و در صورت فراهم شدن امکان دریافت گاز از منابع جدید، ایروان از آن استفاده خواهد کرد.
بیشتر بخوانید: شرکت رویال کارائیب در حال مذاکره برای خرید مجمع هتلهای ساندالز در کارائیب است · صادرات فناوری پاک چین از انتشار ۳۷۴ میلیون تن دیاکسیدکربن جلوگیری کرد
