عبور نفتکش ۲ میلیون بشکه‌ای عراق از هرمز و تغییرات الگوی حمل و نقل

نفتکش غول‌پیکر عراق با ظرفیت ۲ میلیون بشکه نفت خام در تاریخ ۳ اکتبر ۲۰۲۳ از تنگه هرمز عبور کرد. این اقدام که به عنوان نخستین عملیات از این نوع در چند دهه اخیر توصیف شده، نشان‌دهنده تغییرات عمده در الگوی حمل و نقل نفت عراق است.

تغییر در الگوی حمل و نقل نفت

شرکت نفتکش عراق به جای تحویل نفت در پایانه بصره، تصمیم به حمل مستقیم محموله به خارج از تنگه هرمز گرفته است. این تغییر به دلیل شرایط امنیتی و ریسک‌های موجود در تنگه هرمز اعمال شده است؛ به طوری که گزارش‌ها حاکی از این است که برای عبور نفتکش‌ها از هرمز، مجوز ایران لازم است و این بدان معناست که عبور این نفتکش به خودی خود نشان‌دهنده بازگشت تردد عادی در این آبراه نیست.

بیشتر بخوانید: انفجار در دومین نفتکش در تنگه هرمز با خاموشی سامانه رهگیری

مدیریت ریسک و تردد محدود

برای درک وضعیت فعلی تنگه هرمز، باید درک کرد که «باز بودن جغرافیایی» تنگه با «باز بودن تجاری» آن تفاوت دارد. با اینکه تنگه از نظر فیزیکی مسدود نشده، اما شرایط امنیتی و هزینه‌های بیمه باعث ایجاد محدودیت‌هایی در تردد کشتی‌ها شده است. اخیراً، چندین حادثه در تنگه هرمز گزارش شده که نشان‌دهنده ریسک‌های بالای عبور از این منطقه است.

با این حال، عبور نفتکش ۲ میلیون بشکه‌ای عراق به عنوان یک مثال از نحوه جدید کارکرد هرمز اهمیت دارد. این نفتکش با هماهنگی شرکت‌های تخصصی، نفت را به خارج از خلیج فارس منتقل کرده که بخشی از تغییر مدل فروش نفت عراق است. این تغییر به بغداد این امکان را می‌دهد که کنترل بیشتری بر روی محل تحویل و قیمت نفت داشته باشد.

پیامدها و چالش‌ها

مدیر شرکت نفتکش عراق از برنامه‌های خرید نفتکش‌های تخصصی برای بهبود ظرفیت حمل مستقل این کشور خبر داده است. علاوه بر این، در شرایطی که خطرات و هزینه‌های بیمه افزایش یافته، انتخاب این مدل حمل می‌تواند به کاهش فشار بر خریداران کمک کند. این تغییر در رویه باعث می‌شود که خریداران تمایل کمتری به دریافت تخفیف‌های بزرگ داشته باشند.

در نهایت، موضع تهران درباره هرمز بر پیچیدگی‌های آن می‌افزاید. محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، اعلام کرده است که تنگه هرمز تا اجرای شروط مشخصی باز نخواهد شد. این بدین معناست که در حالی که یک نفتکش از هرمز عبور می‌کند، همچنان محدودیت‌هایی برای تردد عادی وجود دارد.

بیشتر بخوانید: مدیرعامل شرکت نفت‌کش‌های عراق: دو میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز عبور کردیم · آغاز طرح جدید سوخت‌گیری با کارت بانکی در تهران