برنت $۱۰۱.۴ +۲.۱%WTI $۹۷.۸ +۱.۷%دلار ۶۸٬۲۰۰ -۰.۳%طلا $۲,۴۱۰ +۰.۴%گاز $۳.۸۵ +۳.۰%برنت $۱۰۱.۴ +۲.۱%WTI $۹۷.۸ +۱.۷%دلار ۶۸٬۲۰۰ -۰.۳%طلا $۲,۴۱۰ +۰.۴%گاز $۳.۸۵ +۳.۰%
ایران به تنوع‌بخشی تأمین گاز از همسایگان نیاز دارد
اقتصاد

ایران به تنوع‌بخشی تأمین گاز از همسایگان نیاز دارد

ایران در پی تأمین پایدار گاز از همسایگان

تصویر: تولید هوش مصنوعی

توسط ۲ دقیقه زمان مطالعه ۳۶,۹۴۱

خلاصهٔ خبر

  • ایران در پی تأمین پایدار گاز از همسایگان
  • تنوع‌بخشی به منابع تأمین گاز ایران از کشورهای همسایه به دلیل ناترازی گاز و فشار بر روابط تجاری و اعتبار قراردادی کشور اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است.
  • ۵۰ درصد از کل انرژی کشور بر میدان گازی پارس جنوبی متمرکز است.
  • ایران با در اختیار داشتن بیش از ۱۷ درصد از کل ذخایر اثبات‌شده گاز جهان در رتبه دوم جهانی قرار دارد.

ایران نیاز به تنوع‌بخشی به منابع تأمین گاز از کشورهای همسایه را در پی تشدید ناترازی گاز احساس می‌کند. این ناترازی موجب شده است که ایران در برخی دوره‌ها با محدودیت در تأمین گاز مورد نیاز مواجه باشد و نتواند تمامی تعهدات صادراتی خود به ترکیه و عراق را به‌طور کامل و پایدار ایفا کند.

فشار بر روابط تجاری و اعتبار قراردادی

وضعیت کنونی علاوه بر ایجاد فشار بر روابط تجاری، اعتبار قراردادی کشور را نیز تحت تأثیر قرار داده است. تمرکز حدود ۵۰ درصد از کل انرژی کشور بر میدان گازی پارس جنوبی، یکی از مهم‌ترین نقاط آسیب‌پذیری ساختاری در امنیت انرژی ایران به شمار می‌رود. هرگونه اختلال در تولید این میدان می‌تواند آثار گسترده‌ای بر تأمین گاز کشور داشته باشد.

ضرورت توسعه تجارت گاز

در نتیجه، ناترازی روزانه گاز در روزهای سرد سال به محدودیت در تأمین خوراک صنایع، نیروگاه‌ها و بخش خانگی منجر شده و هزینه‌های اقتصادی قابل‌توجهی ایجاد می‌کند. در چنین شرایطی، توسعه تجارت و تنوع‌بخشی به مبادی تأمین گاز از کشورهای همسایه، از یک انتخاب تجاری به ضرورتی برای تقویت امنیت انرژی و پایداری اقتصادی کشور تبدیل شده است.

ایران با در اختیار داشتن بیش از ۱۷ درصد از کل ذخایر اثبات‌شده گاز جهان (بالغ بر ۳۲ تریلیون مترمکعب)، پس از روسیه در رتبه دوم جهانی قرار دارد و با تولید سالانه بیش از ۲۵۰ میلیارد مترمکعب، جایگاه سومین تولیدکننده بزرگ جهان را به خود اختصاص داده است. قانون‌گذار با درک این ظرفیت، در برنامه هفتم توسعه هدف‌گذاری روشنی برای دستیابی به حجم صادرات ۴۰ میلیارد مترمکعب و واردات ۲۰ میلیارد مترمکعب گاز در سال تعیین کرده است.

در مرزهای شمال شرقی کشور، ترکمنستان به عنوان پنجمین دارنده بزرگ ذخایر گازی جهان حضور دارد که به‌شدت نیازمند تنوع‌بخشی به بازارهای صادراتی خود و خروج از انحصار خریدار اصلی گاز خود یعنی کشور چین است. به لحاظ زیرساختی نیز در حال حاضر خط لوله «دولت‌آباد-سرخس-خانگیران» به‌تنهایی دارای ظرفیت اسمی انتقال سالانه ۱۲.۵ میلیارد مترمکعب گاز است.

چرا این خبر مهم است؟

تنوع‌بخشی به منابع تأمین گاز ایران از کشورهای همسایه به دلیل ناترازی گاز و فشار بر روابط تجاری و اعتبار قراردادی کشور اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است. این موضوع نه تنها بر امنیت انرژی تأثیر می‌گذارد، بلکه به توسعه اقتصادی و پایداری صنایع و نیروگاه‌ها نیز مرتبط است.

پیشینه

ایران با داشتن ذخایر گاز عظیم و رتبه دوم جهانی، به‌دلیل تمرکز بر میدان گازی پارس جنوبی با چالش‌هایی در تأمین گاز مواجه است. ناترازی گاز در فصل‌های سرد سال، نیاز به توسعه تجارت و تنوع‌بخشی به منابع تأمین گاز را به یک ضرورت تبدیل کرده است.

اعداد مهم

– ۵۰ درصد از کل انرژی کشور بر میدان گازی پارس جنوبی متمرکز است.
– ایران با در اختیار داشتن بیش از ۱۷ درصد از کل ذخایر اثبات‌شده گاز جهان در رتبه دوم جهانی قرار دارد.
– ایران با تولید سالانه بیش از ۲۵۰ میلیارد مترمکعب، جایگاه سومین تولیدکننده بزرگ جهان را به خود اختصاص داده است.
– هدف‌گذاری برای صادرات ۴۰ میلیارد مترمکعب و واردات ۲۰ میلیارد مترمکعب گاز در سال در برنامه هفتم توسعه تعیین شده است.
– خط لوله «دولت‌آباد-سرخس-خانگیران» دارای ظرفیت اسمی انتقال سالانه ۱۲.۵ میلیارد مترمکعب گاز است.